Kilometerstand en NAP: logisch, onlogisch en wat het met je prijs doet

Laatst bijgewerkt: 12 augustus 2026

Kort antwoord: het NAP (Nationale Auto Pas) is het tellerstandenregister dat de RDW beheert. Loopt de reeks geregistreerde kilometerstanden netjes op, dan krijgt je auto het oordeel "logisch" — goed voor de prijs. Een "onlogisch" oordeel drukt de waarde stevig. Check je tellerhistorie vóór de verkoop, en heb je een verklaring (zoals een vervangen teller), verzamel dan bewijs.

Wat is het NAP precies?

NAP staat voor Nationale Auto Pas: de landelijke registratie van tellerstanden, sinds 2014 ondergebracht bij de RDW. Bij vaste momenten wordt de kilometerstand van je auto vastgelegd: elke APK-keuring, onderhoud of reparatie bij een aangesloten bedrijf, en elke tenaamstelling (eigenaarswissel). Zo ontstaat over de jaren een reeks standen die maar één kant op hoort te gaan: omhoog.

Het systeem bestaat om kopers te beschermen tegen teruggedraaide tellers. Vroeger was "een tonnetje eraf draaien" een lucratieve truc; door de verplichte registratie valt dat tegenwoordig vrijwel altijd op.

Wat betekent "logisch" of "onlogisch"?

Het oordeel van de RDW over de reeks is binair:

• Logisch — alle geregistreerde standen lopen op in de tijd. Dit is de normale situatie en een verkoopargument: de koper kan de kilometers vertrouwen.
• Onlogisch — ergens in de reeks staat een stand die lager is dan een eerdere registratie. Dat kán fraude zijn, maar ook een tikfout van een garage, een vervangen teller of een verwisseling van mijlen en kilometers.

Belangrijk om te weten: het oordeel zegt niets over de oorzaak. Het register constateert alleen dat de reeks niet klopt. De uitleg — en het bewijs daarvoor — moet van de eigenaar komen.

Wat doet een onlogische tellerstand met je verkoopprijs?

Veel, helaas. Een koper die de kilometerstand niet kan vertrouwen, moet rekenen met het slechtste scenario: dat de auto (veel) meer gelopen heeft dan de teller aangeeft. Concreet zie je dit gebeuren:

• Particuliere kopers haken meestal direct af — "onlogisch NAP" in een kentekencheck is voor hen een rode vlag, wat de verklaring ook is.
• Handelaren kopen de auto meestal wél, maar taxeren hem alsof de hoogst denkbare kilometrage klopt. Het bod ligt dus duidelijk lager dan bij dezelfde auto met een logisch oordeel.
• Bij export weegt het oordeel soms minder zwaar, maar ook daar wordt het verrekend.

Hoe groot de afslag is, verschilt per auto en per verklaring — een goed gedocumenteerde tellervervanging is iets heel anders dan een onverklaarbaar gat van 80.000 kilometer. Omgekeerd geldt hetzelfde: een complete, kloppende tellerhistorie met bijpassende onderhoudsfacturen is een van de goedkoopste manieren om het maximale uit je verkoop te halen. Het kost je niets extra's, maar geeft de koper precies wat hij nodig heeft om het bod aan de bovenkant van de bandbreedte te leggen.

Tellerfraude is strafbaar

Voor de volledigheid: het terugdraaien van een kilometerteller, of het verkopen van een auto waarvan je wéét dat de stand is gemanipuleerd zonder dat te melden, is in Nederland strafbaar. Wijzig dus nooit iets aan de teller en doe geen zaken met partijen die "de stand wel even kunnen corrigeren". Ben je zelf ooit bedonderd bij aankoop, meld het dan bij de politie en de RDW — en wees er bij doorverkoop gewoon eerlijk over.

Zo check je je tellerhistorie vóór de verkoop

1. Gratis kentekencheck bij de RDW — daar zie je direct het actuele tellerstandoordeel (logisch/onlogisch) van je kenteken.
2. Tellerrapport opvragen — wil je alle geregistreerde standen met datums zien, vraag dan een tellerrapport op bij de RDW (tegen beperkte kosten). Zo zie je precies wáár de reeks hapert.
3. Leg het naast je eigen administratie — onderhoudsfacturen, APK-rapporten en het boekje vermelden vaak de stand van dat moment.
4. Meld de situatie bij je aanvraag — een handelaar ziet het oordeel toch; wie het zelf meldt met uitleg, krijgt een beter onderbouwd bod. Bij ons geldt zoals altijd: het bod staat bij een kloppende opgave, mits de opgave klopt.

Onterecht "onlogisch"? Zo pak je het aan

Een onlogisch oordeel is niet altijd fraude. De meest voorkomende onschuldige oorzaken: een vervangen teller of instrumentenpaneel na een defect, een invoerfout van een garage of keuringsstation, of een geïmporteerde auto waarbij mijlen en kilometers door elkaar zijn gehaald. Wat je kunt doen:

1. Achterhaal welke registratie afwijkt (via het tellerrapport).
2. Is het een invoerfout van een bedrijf? Vraag dat bedrijf de foutieve melding te laten corrigeren via de RDW.
3. Is de teller vervangen? Verzamel de factuur van de vervanging met datum en de stand van de oude én nieuwe teller. Daarmee kan de correctie of in elk geval een sluitende uitleg richting kopers worden onderbouwd.
4. Bewaar alles bij de autopapieren en geef het door bij verkoop — samen met je kentekencard en tenaamstellingscode hoort dit bij een nette overdracht, net als het vrijwaringsbewijs dat je bij ons direct meekrijgt.